...

मिथिला धरोहर | मैथिली पंचांग 2026-27, मैथिली लोकगीत लिरिक्स...

मिथिला धरोहर — मैथिली लोकगीत लिरिक्स, विवाह गीत, मैथिली भगवती गीत लिरिक्स, मैथिली शिव भजन लिरिक्स, भजन, छठ, होली, मधुश्रावणी गीत लिरिक्स। मैथिली पंचांग, विवाह, उपनयन मुहूर्त, मिथिला के मंदिर, लोकदेवता, साहित्यकार परिचय, कथा-कहानी, गोनू झा के कहानी एवं मिथिला संस्कृति से जुड़ी सम्पूर्ण जानकारी।

13 अप्रैल 2015

शास्त्रीय श्रुति अनुरूप नव-वर्ष केर इतिहास

मिथिला धरोहर: औझके दिन ब्रह्माजी द्वारा सृष्टिकेर निर्माण कैल गेल कहल जाइछ। आजुक दिन ब्रह्माजी सहित समस्त देवी-देवता, यक्ष-राक्षस, गंधर्व, ऋषि-मुनि, नदी, पर्वत, पशु-पक्षी, कीडा-मकोडा, गाछ-वृक्ष, झाड-पात, घास-निंघेस - हर जीव आ प्राणीक पूजाक संग विभिन्न तरहक आक्रामक रोग (बीमारी) आ तेकर उपचार तक केर पूजाक विधान अछि। 

आजुक दिवसकेँ युगादि अर्थात् युगक शुरुआत सेहो कहल जाइछ। औझके दिनसँ नव संवत्सर केर सेहो प्रारंभ मानल जाइछ, ताहि हेतु एकर एक नाम नवसंवत्सर सेहो अछि। जेना मिथिलामे एकर नाम जुडि-शीतल अछि तहिना झारखंडमे सतुआ-सतुआइन, पंजाबमे वैशाखी, आंध्रा आ कर्नाटकमे उगादि, महाराष्ट्रमे गुडी पडवा व अहिना अलग-अलग क्षेत्रमे अन्यान्य नामसँ मनायल जाइछ।

शालिवाहन नामक एक कुम्हार-पुत्र द्वारा प्रभावी शत्रुपर विजय प्राप्त करबाक लेल माटिक मूर्तिरूप सैनिककेर निर्माण आ ओहि मूर्तिरूपी सैनिक सबपर जल-छिडकावसँ ओकरा सबमे प्राण-प्रवेश आ शत्रुपर विजय प्राप्त करबाक माहात्म्य अनुसार आजुकदिनकेर स्मृतिकेँ बरकरार रखबाक हेतु 'शालिवाहन शक' केर शुरुआत सेहो मानल जाइत अछि।

पर्यावरण आ मानव जीवन:
यैह एहेन महीना होइछ जाहिमे शरद ऋतुक पतझड उपरान्त वसन्तक आगमन केर प्रमुख द्योतक अर्थात् हरेक गाछ-वृक्षमे नव-नव पल्लव पुष्पित होइछ। शुक्ल प्रतिपदाक चन्द्रमा लेल श्रृंगारक प्रथम दिवस सेहो मानल जाइछ, आ जीवनक मुख्य आधार वनस्पति जगतकेँ चूँकि चन्द्रमासँ सोमरसक प्राप्ति होइछ ताहि लेल चन्द्रमाकेँ वनस्पति आ औषधादिकेर राजा सेहो मानल जाइछ। पाश्चात्य सभ्यता अनुसार सेहो एहि कारणसँ आजुक दिनकेँ नव वर्षारंभ मानल जाइछ जेकरा चन्द्रमासँ जुडल मानि ल्युनर इयर (Lunar Year) कहल जाइछ।

कोई टिप्पणी नहीं:

एक टिप्पणी भेजें

अपन रचनात्मक सुझाव निक या बेजाय जरुर लिखू !

🎵 मैथिली लिरिक्स और देखें »
  • ⏳
🪔 पावनि-तिहार और देखें »
  • ⏳
Ask संगी
संगी मिथिला धरोहर सहायक
चैट हिस्ट्री

अखन तक कोनो पुरान चैट सहेजल नहि अछि।

हमारे बारे में
🏛️ हमरा बारे में
मिथिला धरोहर — मैथिली भाषा, संस्कृति, लोकगीत, पंचांग, भजन और साहित्य केँ समर्पित एकटा डिजिटल मंच अछि। हमर लक्ष्य अछि मिथिला केँ पुरान परंपरा आ ज्ञान केँ आधुनिक पीढ़ी तक पहुँचाएब। चैटबॉट संगी अहाँक हर सवालक जवाब देबाक लेल सदैव तत्पर अछि। संस्थापक: प्रभाकर मिश्रा
संपर्क करें
मिथिला धरोहर के "संगी" चैटबोट सं चैट कोना करब?
संगी सं सबाल करबाक दु टा तरीका अछि, पहिल टाइप (लिख) के आ दोसर बाजि के। बाजि क सबाल पूछबा लेल अहाँके दांया कात माइक बला बटन पर क्लिक करय पड़त। पहिल बेरा माइक बटन दबेला पर परमिशन मांगत, अनुमति देलाक उपरांत अहाँ बाजि क सबाल पूछी सकय छी।
🔍 शर्च में की लिखी

पंचांग/तिथि खोजी रहल छी त:
जेना, "मैथिली पंचाग 2027" खोजी रहल छी त अहाँ लिखू —
मैथिली पंचाग 2027

मंत्र खोजी रहल छी त:
कुनो पाबनि या विधि के नाम के संग "मंत्र" लिखू, जेना —
चौरचन पूजा मंत्र तर्पण मंत्र जनेऊ मंत्र

गीतक संग्रह खोजी रहल छी त:
भगवती गीत लिरिक्स नचारी गीत लिरिक्स विवाह गीत मधुश्रावणी गीत

कुनो विशेष गीत खोजी रहल छी त:
ओहि गीतक बोल के 5-6 शब्द लिखू, जेना —
जगदम्ब अहिं अबलम्ब हमर छोट छोट रोड़ी गरैया सिर के सिंदूर रे गवानवा सबहक सुधि अहाँ लै छी

कहानी खोजी रहल छी त:
गोनू झा के कहानी लेल लिखू —
गोनू झा कहानी

कथा खोजी रहल छी त:
मधुश्रावणी पूजा के सम्पूर्ण कथा लेल लिखू —
मधुश्रावणी पूजा कथा
कुनो विशेष दिन कथा लेल लिखू —
मधुश्रावणी पहिल दिन कथा मधुश्रावणी पांचम दिन कथा

मंदिर खोजी रहल छी त:
श्याम मंदिर दरभंगा उच्चैठ भगवती उग्रतारा मंदिर

नमस्कार! हमर नाम 'संगी' छी, हम अहाँक कोना मदद करब?
कोना search करू? ताहि लेल एतय क्लिक करू